🪩 Sağlık Ve Tıp Alanında Son Teknolojik Gelişmeler

zazIfX. ERDAL KAPLANSEREN Twitter KAPLANSERENNesnelerin interneti, veri analizi ve veri temelli teknolojiler, iş dünyasının yanı sıra insan sağlığı için de kullanılıyor. 2020’de de sağlık sektörü çalışanlarını ve hastaları yakından ilgilendiren dönüşümler pankreasTıp alanında biyoteknolojik ürünlerin kullanımının arttığının bir örneği de yapay pankreas. Pankreası taklit edebilecek bir cihaz olarak tasarlanan yapay pankreasın ilk nesli 2017’de ortaya çıkmıştı. Yeni model de ABD Gıda ve İlaç İdaresi FDA tarafından onaylandı. IQ adı verilen ve Tandem Diabetes Care tarafından üretilen yapay pankreas, bir glikoz monitörü ile kan şekeri seviyelerini sürekli takip ediyor ve insülin hormonunun dozunu ayarlıyor. Bu sayede diyabet hastaları konforlu hayat döngü omurilik stimülasyonuOmurilik stimülasyonu, yeni bir tedavi şekli olarak kronik ağrı yaşayanlar için bir umut oluyor. Vücuda implante edilebilir bir cihaz omuriliğe elektriksel uyaran sağlıyor. Kronik ağrı için popüler bir tedavi olan kapalı döngü uyarımı, daha uygun uyarım ve ağrının giderilmesini onarımda biyoloji kullanımıOrtopedik cerrahi sonrasında iyileşme süresi uzun olabiliyor. Hücreler, kan bileşenleri, büyüme faktörleri ve diğer doğal maddeler, iyileşmeyi teşvik ediyor. Kan akımının sağlanması vücudun eski haline dönmesini sağlıyor. Bu alandaki gelişmeler spor yaralanmaları gibi diz sorunu yaşayanların yüzünü güldürüyor. Daha iyi bir sağlık hizmeti için teknoloji anahtar bir rol oynuyor. Sağlık çalışanlarının güncel kalabilmesini sağlayan teknolojiler aynı zamanda tıp uzmanları ile hastalar arasındaki ilişkiyi daha kolay hale getirerek, daha ucuz ve daha etkili çözümler sağlıyor. Sağlık teknolojilerindeki güncel gelişmeleri, ülkemizin sağlık yatırımlarını ve sağlıkta yapay zeka konusunu ve sağlık teknolojileri ve sağlık ekonomisi konularında araştırmalar yapan sağlık iletişim danışmanı Serap Öcal ile sağlık teknolojilerinde yüzde 85 oranında dışa bağımlıTürkiye’nin sağlık teknolojilerinin üretiminde hangi konumda hakkında Serap Öcal “Robotik cerrahi, sağlık hizmetlerinde simülasyon teknolojilerinin kullanımı, kök hücre ve gen tedavileri, dijital patolojide yapay zeka ve karar destek sistemleri, hastanelerde yoğun bakım klinik bilgi sistemleri, tanı ve tedavide yapay zekanın kullanımı, giyilebilir teknolojiler ve biyosensörler, girişimsel kardiyolojik çalışmalar, biyoteknoloji girişimleri ve sağlıkta nanoteknolojiler günümüzün yüksek sağlık teknolojilerinden bazıları. Ülkemiz ise sağlık teknolojilerini cihaz, ilaç ve aşı alanında yüzde 85 oranında dışa bağımlı olduğu bilinmektedir. İleri teknoloji içeren medikal cihazların da tamamına yakını yurt dışından ithal edilmektedir. Ülkemizde yüksek sağlık teknolojilerinin AR-GE çalışmalarına gereken yatırımlar yapılır ise yetişmiş insan gücü, coğrafi konum ve fiyat avantajları ile gerek sağlık teknolojilerinde gerekse de sağlık turizminden elde edeceği gelir ile dünya devi ülkeler ile rekabet edebilir hale gelecektir.” kıtanın sağlık harcaması, küresel sağlık harcamalarının yüzde 91’ine eşitSağlık ekonomisindeki tabloya da değinen Serap Öcal “The Economist IntelligenceUnit’in 2017 verilerine göre dünyada sağlığa 7 trilyon 724 milyar dolar harcanmıştır. Bu harcamaların 3 trilyon 509 milyar doları Kuzey Amerika, 1 trilyon 745 milyar doları Avrupa, 1 trilyon 766 milyar doları ise Okyanusya kıtalarında yapılmıştır. Bu üç kıtadaki sağlık harcamaları küresel sağlık harcamalarının yüzde 91’ine eşittir. Rapora göre küresel sağlık harcamaları 2022 yılında 10 trilyon 59 milyar dolara ulaşacak; Kuzey Amerika, Avrupa ve Avustralya’daki sağlık harcamalarının küresel sağlık harcamalarına oranı yüzde 88’e gerileyecektir. Bu devasa rakamların konuşulduğu mega sektör sağlık ve sağlık teknolojileri ülkelerin ekonomik sistemlerinin vazgeçilmez bir parçası. Geçtiğimiz yarım yüzyılda birçok ülke bilgi teknolojisi, tıbbi ekipman, tıbbi cihaz ve ilaç yatırımlarıyla sağlık alanında teknolojik altyapısını güçlendirmiştir. Birçok yeni sağlık teknolojisiyle tanışan sağlık sistemleri sağlık hizmet sunumunda önemli gelişmeler kaydetti.” en trend teknolojisi olan yapay zekanın sağlıktaki etkilerine de değinen Serap Öcal “Dünyada en çok yatırım alan girişimlerin sağlık teknolojisi, biyoteknoloji ve siber güvenlik konularında olduğunu görüyoruz. Sektörlerde teknolojik yeniliklerle ilgili trendin yükselmesi ve buna bağlı olarak siber güvenlik risklerinin artması, bu alana yapılacak yatırımların büyümeye devam edeceğini ve girişim yatırımlarda ise yapay zekanın kritik bir odak noktası olacağını gösteriyor. Yapay zeka ve robotlar Endüstri devriminin önemli parçasıdırlar. Biyoteknoloji ve nanoteknolojinin de devreye girmesi ile daha büyük bir sanayi devriminin gerçekleşmesine katkıda bulunmaktadır. Yapay zeka şu ana kadar en fazla Radyoloji alanını etkilemişse de sağlığın her alanını derinden etkilemektedir. Sağlık verilerinin miktarları hiç görülmedik bir hızla artmaktadır. Bu verileri insanlar için hızla toparlayıp değerlendirebilecek zeki algoritmalar daha iyi sağlık hizmeti sunumu için önemli olacaklardır. Tıbbi hataların engellenmesi, sağlık verilerinden yeni bilgilerin öğrenilmesi gibi işler yapay zeka algoritmalarının doğal olarak doldurabilecekleri alanlardır.” zeka ve hekimler için kolaboratif çalışma daha olasıYapay zekanın günümüzdeki birçok mesleği ortadan kaldıracağı konusuna hekimler açısından bakan Serap Öcal “Yapay zekanın hayatımızda ve iş yapış şekillerinde büyük değişikliklere neden olabileceğini tahmin etmek zor değil. Bu nedenle çalışanların teknolojik gelişmeler doğrultusunda yeniden eğitilmesi, dijital becerilerin yükseltilmesi ve bu büyük değişime toplumsal hazırlık yapılması önem taşımaktadır. Özellikle tekrarlayan işler, rutin işler tehdit altındadır. Hekimler arasında hasta ile temas etmeyen disiplinler yapay zekanın meydana getireceği değişimde en yaralanabilir kısımlardır. Öte yandan yapay zekayı daha iyi kullanan hekimlerin dengi hekimlere göre avantaj elde edeceklerine şüphe yoktur. Tüm yararlı teknolojiler tanımları gereği insanın yaptığı işlerin bir kısmını üstlenerek konfor ve rahatlık sağlarlar. Bazı işlerde, örneğin bazı radyolojik resimlerin değerlendirilmesinde, yapay zeka performansı insan performansını yakalamışsa da, kısa vadede yapay zekanın hekimlerin yerini alması beklenmemektedir. Daha çok yapay zeka ve hekimlerin kolaboratif bir şekilde birlikte çalışmaları olasıdır.” dedi. Sağlık alanındaki teknolojik gelişmelerle birlikte yaşam süresi her yıl artmaktadır. Tıpta özellikle teşhis ve tedavi aşamasında teknoloji kullanımı ile birlikte büyük gelişmeler basitinden ateşimizi ölçen termometrelerin, tansiyon aletinin dijitalleştiğini görebiliriz. Dahası MR, ultrason cihazları, kısa sürede hastalıklara doğru teşhis konulmasında önemli katkılar alanında geleceğin teknolojisi olarak adlandırılan gelişmelere baktığımızda 5G teknolojisiyle uzaktan ameliyat yapılması ve 3D yazıcı denilen 3 boyutlu yazıcılarda yapılan yapay doku ve organları teknolojisi ile birlikte farklı şehirdeki bir doktor başka bir şehirdeki hastayı uzaktan ameliyat edilebiliyor. 2019 yılında Çinli bir cerrah 5G teknolojisi ile uzaktan bağlanarak beyin ameliyatını gerçekleştirdi. 3 bin kilometre ötede yapılan operasyonun başarılı bir şekilde gerçekleştiğini ve hastanın da sağlık durumunun iyi olduğu belirtilmiştir. Daha önce de yine Çin’de bir hayvanın ameliyatı uzaktan yapılmıştır. 5G teknolojisinin yaygınlaşması ile birlikte uzaktan ameliyatları çok daha sık yazıcılar vasıtasıyla ilk zamanlarda doku üretilirken son zamanlarda kulak, burun, yüz gibi çeşitli uzuvlar üretildi. 1999 yılında kartuşu diye adlandırabileceğimiz bölgeye, hastadan alınan sağlıklı mesane hücresi konularak suni mesane oluşturulmuştur ve daha sonra da hastaya nakledilmiştir. Sadece medikal çalışmalar ve ilaç araştırmalarında kullanılması planlanan bir karaciğer 2015 yılında üretilmiştir. 2019 yılında ise yine insan hücreleri kullanılarak odacıkları olan ve çalışan bir kalp yapılmıştır. Üretilen karaciğer ve kalbin henüz insanlara nakledilmediğini de belirtmeden geçmeyelim. 3 boyutlu yazıcılar sağlık alanında özellikle herhangi bir uzvunu kaybetmiş ya da organ nakli bekleyen birçok hastaya yakın gelecekte umut tedavi dışında sağlık kayıtlarının dijitalleşmesi ile başka bir doktor görüşü almak istediğinizde, rapor, röntgen vb. için bir dosya dolusu evrak, cd vb. taşımaya gerek kalmadı. Dijital olarak e-Nabız uygulamasında bulabiliyorsunuz. Hastalık sürecinde evrak toplama vb. zahmetine gittikten sonraki teşhis ve tedavi süreci ile ilgili örnekler dışında bugün oturduğumuz yerden istediğimiz saatte MHRS uygulaması üzerinden doktor randevusu alabiliyoruz. Uygulama ile uğraşamam diyene de Alo 182 var ancak doktor olmadığı sürece bu teknolojik gelişmelerin hiç önemi yok. Tabii ki gelecek kuşaklara borç bırakmadan en teknolojik hastaneler yapmalı, en kaliteli cihazlar ile donatmalı ama hastayı da müşteri gibi gören zihniyetten de bir an önce kurtulmalıyız. Doktor olmazsa, sağlık görevlileri olmazsa koca koca hastaneler boş binaya döner. İnsan kaynağına yatırımı öncelikli olarak ele bugün çalışma şartları, şiddet, haklarını alamama gibi sorunlarından dolayı yurtdışında çalışmak istiyorlar. Birçoğu da gidiyor. Hipokrat yemini etmiş, din, dil, ırk fark etmeksizin toplumun her kesimine koşulsuz şartsız hizmet sunan doktorlarımıza gereken önem verilmeli, özellikle şiddet gibi konuların hızlıca çözülmesi gerekmektedir. Bu bölümde sağlık ve tıp alanında Dünya’daki ve Türkiye’deki güncel bilimsel ve teknolojik gelişmelerle ilgili haberler yer almaktadır. Erciyes Üniversitesi’nde Geliştirilen Covid-19 Aşısında Son Gelişmeler 23 Kasım 2020 Koronavirüs, Sağlık ve Tıp Erciyes Üniversitesi’nden ERÜ yapılan yazılı açıklamaya göre, tamamen yerli ve milli olarak Erciyes Üniversitesi Aşı Araştırma ve Geliştirme Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde ERAGEM Covid-19’a karşı geliştirilen, Koçak Farma’da GMP şartlarında üretimi yapılan ve Sağlık Bakanlığınca desteklenen ERUCOV-VAC inaktif aşı adayının, Ar-Ge çalışmaları tamamlandı. Etik kurul izni ve Sağlık Bakanlığından alınan … Devamı » Pfizer/BionTech Aşısı Yola Çıkıyor 12 Kasım 2020 Koronavirüs, Sağlık ve Tıp Dünya genelinde 5O milyonu aşkın kişinin enfekte olmasına ve yaklaşık 1 milyon 300 bin kişinin ölümüne yol açan corona virüs Covid-19 pandemisine karşın geliştirilen aşı çalışmalarında sona yaklaşılıyor. Covid-19 karşı yüzde 90’dan fazla ekinlik gösterdiği duyurulan Pfizer/BionTech aşısı dağıtıma hazırlanıyor ve yaz aylarından bu yana yüz binlerce doz aşı üretildiği … Devamı » Yapay Tatlandırıcılı İçecekler Kalp Sağlığı İçin Şekerli İçeceklere Göre Daha Sağlıklı Olmayabilir 28 Ekim 2020 Sağlık ve Tıp American College of Cardiology dergisinde yayımlanan bir araştırma makalesinde, şekerli içecekler ve yapay olarak tatlandırılmış içeceklerin yüksek kardiyovasküler hastalık riski ile ilişkili olduğu ifade edildi. Çalışamda, yapay olarak tatlandırılmış içeceklerin genellikle iddia edildiği gibi sağlıklı bir alternatif olmayabileceğini görüşü vurgulandı. Araştırmalar, şekerle tatlandırılmış içecekleri içeren diyetlerin kardiyo-metabolik sağlık üzerinde olumsuz … Devamı » Ciddi Nörolojik Sorunlara Neden Olan Gende Önemli Keşif 12 Ekim 2020 Sağlık ve Tıp Araştırmacılar, bir dizi şiddetli nörolojik soruna neden olan gen üzerinde çığır açan bir genetik keşif yaptılar. Murdoch Çocuk Araştırma Enstitüsü MCRI tarafından yönetilen ve Human Mutation dergisinin Ekim sayısında yayımlanan bir araştırma çalışmasında, KIF1A genindeki iki yeni mutasyonun nadir sinir bozukluklarına neden olduğunu bulundu. MCRI araştırmacısı Dr. Simranpreet Kaur, KIF1A … Devamı » Nesli Tükenmekte Olan Moğol Yaban Atı İlk Kez Klonlandı 23 Eylül 2020 Sağlık ve Tıp Dünyanın ilk klonlanan Moğol yaban atı Kurt, San Diego Hayvanat Bahçesi’nin ViaGen Equine adlı klonlama şirketiyle Revive & Restore adlı vahşi doğayı koruma grubunun işbirliğiyle dünyaya getirildi. 6 Ağustos’ta doğan Kurt adlı tay, anavatanı Orta Asya stepleri olan Moğol yaban atlarının nesillerinin devamı için umut oldu. Yaban atının yaşayan tek alttürü ve … Devamı » Araştırmacılar Yumurtalık Kanseri Tespiti İçin Hızlı Tanı Testi Geliştirdiler 14 Eylül 2020 Sağlık ve Tıp CA125 saptaması, tümördeki anormal şeker yapılarının hedeflenmesi ile birleştirildiğinde kanserin saptanma olasılığı artırılabilir. Dişi üreme yolu dokularında bulunan ve bir plazma membran glikoproteini olan CA125 antijeni, yumurtalık kanserinin saptanması için yaygın olarak kullanılmaktadır. Ancak erken evre kanserlerini belirlemede kendi başına zayıf bir saptama olasılığı bulunur. Finlandiya Turku Üniversitesi’nde Profesör Kim … Devamı » Tüm Vejetaryen Yiyecekler Eşit Derecede Sağlıklı Mı? 02 Eylül 2020 Sağlık ve Tıp ESC Congress 2020’de sunulan bir araştırmaya göre vejetaryen yiyecekler eşit derecede sağlıklı olmayabilir. Harokopio Üniversitesi’nden yazar Dr. Matina Kouvari “Çalışmamızda bitki besinlerinin değişken beslenme kalitesine dikkat çektik. Bulgularımız kadınlar için belirgin. Önceki araştırmalar, kadınların erkeklere göre daha fazla bitki bazlı gıda ve daha az hayvan bazlı ürün yeme eğiliminde olduğunu göstermişti. … Devamı » Türkiye'de ve dünyada önümüzdeki 10 yıl içerisinde gerçekleşmesi öngörülen sağlık trendlerinin başında "hasta olmadan sağlıklı kalmak" geliyor. Daha geniş sektörel katılımın ve işbirliklerinin yaşanacağı yeni bir dönemin sağlıkta kalite ve nitelik çıtasını çok daha yüksek bir konuma taşıyacağının altını çizen Frost & Sullivan Türkiye Sağlık Araştırmaları Analisti Hilal Cura, Türkiye'de önümüzdeki yıllarda sağlık sektöründe devrim niteliğinde hızlı gelişmelere şahit olacağımızı ve danışmanlık kuruluşlarından Frost & Sullivan'ın sağlık sektöründe 2020 yılına kadar yaşanacak değişim ve dönüşümleri mercek altına aldığı analizi, teknolojik gelişmeler ve yeni iş modellerinin birden fazla endüstriyel sektörle işbirliği ve uyum içinde gelişme göstereceğini ve sağlık-bakım sektörüne yeni bir boyut kazandıracağını ortaya doğrultuda medikal cihazlar, sağlık-bakım teknolojileri ve yaşam bilimleri arasındaki ilişkiler daha güçlü bir hale geliyor ve tüm alanlar arasında yaşanacak uyum yeni bir çağa kapı açıyor. Analiz, kişiselleşen sağlık hizmetlerine, kişiye özel tedavi düzenine, yeni ilaç dağıtım mekanizmalarına ve uzaktan hasta takip araçlarına imkan sağlamanın yanı sıra, sağlığı koruyucu bir sistemi de beraberinde yön veren 10 büyük trendFrost & Sullivan Türkiye Sağlık Araştırmaları Analisti Hilal Cura, Türkiye'de ve dünyada önümüzdeki 10 yıl içerisinde gerçekleşmesini öngördükleri sağlık trendlerinin başında "hasta olmadan sağlıklı kalmak" olacağını Cura, 10 yıl gibi kısa sayılabilecek bir zaman diliminde sağlıkta devrim niteliğinde dönüşümler yaşanacağı belirtirken, sağlık ve bakımda yerleşik düzenin ve ilişkiler sisteminin kökten değişeceğini söylüyor. Çok daha geniş sektörel katılımın ve işbirliklerinin yaşanacağı yeni bir dönemin sağlıkta kalite ve nitelik çıtasını çok daha yüksek bir konuma taşıyacağının altını çizen Cura, Türkiye'de önümüzdeki yıllarda sağlık sektöründe devrim niteliğinde hızlı gelişmelere şahit olacağımızı yerine hasta olmayı engellemeSağlık alanında yapılacak yatırımların ağırlığı hastalık sonrası tedavi ekseninden hasta olmayı engellemeye doğru kayıyor. Tedavi hizmeti sağlayıcılarla hastalar arasındaki güç dengesi ise hızlı bir şekilde hastalar lehinde hakları, tüketici hakları ile aynı seviyeye çıkacak2020 yılının hastaları sağlıklı yaşama odaklanmış, tam enformasyon ile donatılmış, bilinçli birer tüketici konumunda olacaklar ve hasta hakları bugünün tüketici hakları ile aynı seviyede önemli olacak. Hızla gelişen medikal teknolojiler sayesinde bir çok alanda hastaneye gitmeye gerek kalmadan evden bakım sağlanabilecek ve hastalar tamamen kişiselleştirilmiş ve entegre olmuş önleyici bakım, teşhis ve tedaviye gelecek 10 yılın 10 ana trendiFrost & Sullivan önümüzdeki 10 yıl içerisinde sağlık sektörüne yön verecek mega trendleri 3 aşamalı bir modelde tanımlıyor- Hak ve güç sahibi yeni hasta jenerasyonu 2010Hastalar kaliteli bilgiye erişim sağlıyorlar. 2015 Hasta odaklı yaklaşım. 1950 ve 60'larda doğan 'baby boomer' jenerasyonu emekli oluyor. 2020Mutlak güce ve haklara sahip hastalar- Hasta kavramından sağlık bilinçli tüketici kavramına2010 Tüketici hakları ve hasta hakları gelişiyor. Ruhsal ve bedensel olarak sağlıklı kalmak üzerine odaklanılıyor. 2015 Bütün sağlık hizmetleri aynı yerden sağlanabiliyor. Kişiselleştirilmiş sağlık ürünleri sunuluyor. 2020 Hastaneye gitmeye gerek kalmadan evde ve mobil bakım ve tedavi Hasta olmadan sağlıklı kalmak için korunma 2010 Erken teşhis - önleme ve tedavi 2015 Bilişim teknolojilerinin etkili bir şekilde uygulanması 2020 Yanlış teşhis ve tedavinin ortadan kalkması- Kişiselleştirilmiş sağlık bakımı2010 Genetik testler. Kişiselleştirilmiş klinik testler. 2015 Sağlık bilişim teknolojilerinin tam uygulamaya geçmesi. Hastalıkların moleküler seviyede analizi. 2020 Genetik biliminin gelişmesi ile semptomlar oluşmadan önce hastalığın teşhis ve tedavisi- Global Sağlık2010 Yurtdışında anında tedavi seçeneğinin varolması. 2015 Global sağlık turizmi pazarı 2 milyar dolara ulaşıyor. 2020 Özel kuruluşlar yurtdışı hizmet ve tesislere yatırım Akıllı ilaçlar2010 İnvazif olmayan ilaçlar 2015 İnvazif olmayan ilaçlar 2020 İlaç kokteylleri üretkenlik, hafıza ve fiziksel performansı Hastaneler bilişim teknoloji ile entegre oluyor. 2010 Hastane içindeki bütün departmanlar online olarak bağlanıyor. 2015 Farklı sağlık kuruluşları ortak veritabanı üzerinden hasta bilgilerine ulaşabiliyor. 2020 Bölge veya ülke çapında ortak hasta veritabanına İnovasyon ve bilgi önem kazanıyor 2010 Kalifiye ve bilgi birikimli sağlık çalışanlarına talep artıyor 2015 'Baby boomer' jenerasyonu emekli oluyor. 2020 Yüksek rekabet tıp profesyonellerini için sürekli bilgilerini geliştirmeye yöneltiyor - Tıbbi cihazlar aynı zamanda teşhis ve takip yapabilen monitörlere dönüşüyor. 2010 Ektili hastalık yönetimi 2015 Uzaktan hasta takibi 2020 Hastaların kendi takiplerini yapması- Siber dokümanlar 2010 Sanal ortamda yüzyüze doktor hasta ilişkisi 2015 Kesin tahminle rutin teşhis uygulaması 2020 Daha fazla insan daha ucuza teşhis, bakım ve tedaviye ulaşabiliyor.

sağlık ve tıp alanında son teknolojik gelişmeler